رأی تکتک مردم مشارکت فعال در حفظ نظام است / یأسآفرینی در جامعه با سیاهنمایی گذشته برای کسب رأی
قائممقام شورای عالی قرآن کریم گفت: امروز حضور مردم در انتخابات به منزله مشارکت فعال در حفظ نظام و از اوجب واجبات است و رأی تکتک مردم مانند موشکی به اردوگاه دشمن شلیک میشود.
- بازدید: 9
در آستانه برگزاری سیزدهمین دوره انتخابات ریاستجمهوری خبرگزاری بینالمللی قرآن (ایکنا) با همکاری سازمان دارالقرآن الکریم در گفتوگو با پیشکسوتان، نخبگان و فعالان برجسته قرآنی به تبیین مسائل مهمی همچون انتخابات، حق مشارکت مردم در تعیین سرنوشت، اخلاق انتخاباتی و انتخاب اصلح از منظر آموزههای دینی و قرآنی پرداخته است. در همین راستا با سیدعلی سرابی، قائممقام شورای عالی قرآن، گفتوگو شده که به شرح ذیل است:
ایکنا ـ در قرآن کریم و روایات و سیره بزرگان دین بر نقش مردم در تعیین سرنوشتشان تأکید شده است. به نظر شما مشارکت حداکثری در انتخابات ریاستجمهوری چه اهمیتی دارد؟
مسئله اختیار تعیین سرنوشت نکته مهم و ظریفی است. براساس تعالیم و اعتقادات دینی، حکم و حکمرانی از شئون الهی است و پیامبر که از طرف خداوند مبعوث میشود از طرف خداوند حق حکومت دارد. لذا حکومت به غیر از این افراد به فرد دیگری منتقل نمیشود و چنین فردی که حاکم بر سرنوشت مردم است باید دارای ویژگیهایی مانند معصوم بودن باشد. پس از پیامبران این حکومت به امامان معصوم میرسد و در زمان غیبت هم که دسترسی به امام معصوم میسر نیست، این حکومت به علمای دین میرسد. بر این اساس جمع بین این نگاه و نقش فرد مسلمان که آزاد آفریده شده و حق او بر تعیین سرنوشتش مطلب اهمیت دارد. اقدام امام خمینی(ره)، که مانیفست نظام اسلامی را با عنوان حکومت ولی فقیه طراحی کردند، از شاهکارهای انقلاب اسلامی است که توانست بین حق مردم بر تعیین سرنوشت خود و حاکمیت الهی پیوند ایجاد کند. اگر حاکمیت الهی به معنای واقعی فرصت بروز و ظهور کند، حتما مطلوب مردم است، زیرا حاکمیت الهی چیزی جز رشد و کمال انسانی در تمام ابعاد نیست و این ایدهآل هر انسانی است و حاکمیت الهی این کمال را دنبال میکند.
بنابراین امام(ره) با همان اندیشه الهی به دنبال آزادی مردم از قید طاغوت و ابرقدرتها بودند و برای این هدف از جان و خانواده و شاگردان خودشان ایثار کردند و شهید دادند و خودشان تبعید شدند. مردم نیز درک کردند که یک عالم دینی و شخص الهی حاضر است برای آزادی، رفاه و رشد مردم کشورش، همه چیز را ایثار کند و بدین ترتیب پشت سر ایشان قرار گرفتند و رهبری امام(ره) را پذیرفتند و شعارهای چنین شخصیت الهی را تکرار کردند و حکومت اسلامی شکل گرفت. در طراحی حکومت اسلامی نیز نقش و جایگاه مردم به خوبی دیده شد، به طوری که عنوان «مردمسالاری دینی» زیبنده این حکومت و نیز براساس ارزشها و اصول دینی است و مردم در رفراندوم انتخاب نظام سیاسی با ۹۸ درصد به جمهوری اسلامی رأی دادند.
در تداوم و استمرار نظام اسلامی نیز به طور مفصل و مرتب انتخابات برگزار شده است؛ انتخابات ریاستجمهوری، انتخابات مجلس شورای اسلامی، انتخابات شوراهای اسلامی شهر و روستا و انتخابات مجلس خبرگان و انتخاب رهبری از سوی مجلس خبرگان. به عبارتی مردم بالاترین سطح دموکراسی را در کشور تجربه کردهاند و تقریباً به طور میانگین سالانه یک انتخابات برگزار و به الگویی برای کشورهای اسلامی تبدیل شده است. بعد از انقلاب اسلامی حکومتهایی که در کشور اسلامی تجدید شدند و با تحرکات و انقلابها روی کار آمدند این الگو را تکرار کردهاند. لذا در این مدل حکومتی هم اصول دینی لحاظ شده است و هم رأی مردم.
به واسطه ارائه الگوی جدید از حکمرانی، دشمنان خارجی و داخلی سنگاندازیهای زیادی کردند و مشکلات بسیاری را آفریدند و افرادی هم در داخل این دشمنیها را تقویت کردند. در طول بیش از چهار دهه از استقرار نظام جمهوری اسلامی مشکلات متعددی از خارج به ما تحمیل شد و ضعف مدیریتی داخلی هم موجب مشکلاتی شده است و شاید در این رهگذر برخی از اینکه این نظام و الگوی کشورداری موفق شود، مأیوس شده باشند.
با یک تحلیل دقیق میتوان گفت که نظام اسلامی در این چهار دهه با تمام این مشکلات دستاوردهای بسیار منحصربهفردی داشته است. در کنار جهات تمدنی و شکل دادن به یک تمدن نوین اسلامی، که مردمسالاری دینی درون آن شکل گرفته و مهمترین دستاورد انقلاب اسلامی و جمهوری اسلامی است، این نظام دستاوردهای مادی و مسائل مربوط به زندگی بشری هم داشته که نمونه آن شکوفایی در حوزههای علمی و صنعتی است و آمار و ارقام گویای آن هستند. در بخشهای صنایع و علمی رشد کردهایم و آموزشهای عمومی و دانشگاهی توسعه زیادی داشتهایم و در حوزههای مهمی مانند نانو، هستهای و هوافضا از مرزهای علمی عبور کردهایم و همه اینها در سایه انقلاب اسلامی و خودباوری القاشده به برکت این انقلاب است.
همچنین دستاورد مهم دیگر اقتدار و استقلال سیاسی نظام و کشور است، به نحوی که کشوری که در گذشته اسمش به گوش بسیاری از کشورها و تمدنهای بزرگ نخورده بود، امروز این جرئت و توانایی را دارد که اگر حتی ابرقدرتی مانند آمریکا به حقوق این ملت تجاوز کند، بلافاصله جواب او را بدهد که این امر را در قضیه شهادت سردار سلیمانی و برخی تحولات منطقه دیدیم، به گونهای که تقریبا یک دهه است اروپا و آمریکا یکصدا میگویند این ایران است که نمیگذارد منطقه آنطور که مطابق میل ماست طراحی شود و تلاشهای مستقیم و غیرمستقیمی مانند ایجاد گروههایی داعش کردند تا ایران را تحت فشار بگذارند، اما ایران مقتدر همچنان ایستاده است تا سوریه به سرنوشت لیبی تبدیل نشود و این حرف را به کرسی نشانده است و اخیراً هم بشار اسد به عنوان حامی تفکر انقلاب اسلامی در منطقه در انتخابات به پیروزی رسید یا در لبنان جبهه مقاومت علیرغم خصومت مرتجعان منطقه و غربیها، مقتدرانه ایستاده است و اینها دستاوردهای داخلی و منطقهای انقلاب اسلامی و تزریق تفکر «ما میتوانیم» و پیروزی مقاومت بر ابرقدرتی مانند آمریکاست.
لذا الان از یک طرف مشکلاتی ناشی از تحریمها، فشارهای اقتصادی و سوء مدیریتها بر مردم وارد شده است و از طرف دیگر دستاوردهایمان فراتر از مرزهای منطقه دیده میشود. هر انسان آزادهای این دو را کنار هم بگذارد میفهمد که به پیروزی نزدیک شدهایم. البته شکی نیست هرچه موفقیتهای ما بیشتر شود، دشمنی دشمنان هم بیشتر خواهد شد. در تاریخ اسلام در سالهای پایانی حیات پیامبر(ص) گروههای مختلف خدمت ایشان میآمدند و اسلام میآوردند، به نحوی که پیامبر(ص) کمکم نیروهای خود را به مرزهای ممالک اسلامی برای نبرد با رومیان فرستادند، اما بلافاصله پس از رحلت پیامبر(ص) مشکلاتی ایجاد شد و حکومت اسلامی را دچار انحراف و چالش کرد. در این میان امام علی(ع) و سایر امامان معصوم طوری عمل کردند که ضمن حفظ اسلام ناب با عنوان مکتب اهل بیت(ع)، تقویتکننده نظام کلان اسلامی هم بودند و هرگز کلان نظام اسلامی را تضعیف نکردند؛ اگرچه بیشترین ظلمها به ائمه معصوم و کتب اهل بیت(ع) شد. لذا این چالشها همیشه وجود دارد اما انقلاب اسلامی به سرعت در حال حرکت است و در مقطع فعلی حضور گسترده مردم در انتخابات و رأی آنها سبب تقویت جریان الهی انقلاب اسلامی میشود.
قرآن چند آیه دارد که کاملاً با شرایط امروز تطبیق دارد؛ «وَلَا تَهِنُوا وَلَا تَحْزَنُوا وَأَنْتُمُ الْأَعْلَوْنَ إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنِينَ» (و اگر مؤمنيد، سستى مكنيد و غمگين مشويد، كه شما برتريد.) یا در آیه دیگر خداوند مسلمانان را از اختلاف و برجسته کردن شکافها نهی کرده و میفرماید: «وَلا تَنازَعوا فَتَفشَلوا وَتَذهَبَ ريحُكُم وَاصبِروا» (و با هم نزاع مكنيد كه سست شويد و مهابت شما از بين برود، و صبر كنيد كه خدا با شكيبايان است.) در واقع در مقابل نظر مخالف صبر کنید و با هم تنازع نکنید و هم اینکه اگر مشکلاتی در این مسیر بود صبر پیشه کنید و در نهایت آیه معروف قرآن را داریم که میفرماید: «إِنَّ الَّذِينَ قَالُوا رَبُّنَا اللَّهُ ثُمَّ اسْتَقَامُوا تَتَنَزَّلُ عَلَيْهِمُ الْمَلَائِكَةُ أَلَّا تَخَافُوا وَلَا تَحْزَنُوا وَأَبْشِرُوا بِالْجَنَّةِ الَّتِي كُنْتُمْ تُوعَدُونَ» (در حقيقت، كسانى كه گفتند: «پروردگار ما خداست»؛ سپس ايستادگى كردند، فرشتگان بر آنان فرود مىآيند [و مىگويند:] «هان، بيم مداريد و غمين مباشيد، و به بهشتى كه وعده يافته بوديد شاد باشيد.) یا وقتی آیه «فاستقم کما امرت» بر پیامبر(ص) نازل شد، ایشان فرمودند که سوره «هود» من را پیر کرد چون این فرمان استقامت برای هر شرایط و هر موضوعی است تا اینکه بعد در سوره «طه» خداوند خطاب به پیامبر(ص) فرمودند: «مَا أَنْزَلْنَا عَلَيْكَ الْقُرْآنَ لِتَشْقَىٰ» (ما قرآن را بر تو نازل نکردیم که خود را به زحمت بیفکنی!)؛ حال این صبر و استقامت ضمن اینکه برای انسان سازندگی ایجاد میکند، یک اثر وضعی هم دارد که خداوند تبارک و تعالی وقتی میبیند امتی در برابر مشکلات صبر و استقامت میکند و در رحمت را به روی آنها باز میکند و پیروزیها پشت هم میآید.
مردم همیشه رهبر اصلی بودند و عملکردشان نشاندهنده معرفت آنهاست و بدین ترتیب مسئولان را به دنبال خودشان کشاندهاند و اکنون امیدواریم مردم با این دستورات صریح و شفاف قرآن کریم و اهل بیت(ع) در میدان انتخابات حاضر شوند.
ایکنا ـ در کنار مشارکت حداکثری، انتخاب اصلح نیز اهمیت دارد. چرا بر آن تأکید شده است؟
همه افراد معرفیشده صالح و شریف هستند، اما باید اصلح را انتخاب کرد، چون اهداف بلندی داریم. در بحث تقلید نیز بر تقلید از مرجع اعلم تأکید شده است. لذا در انتخابات هم انتخاب اصلح وظیفه ماست و فرصت نداریم هر فردی را که انسان خوب و صالحی است انتخاب کنیم، بلکه باید بهترین را انتخاب کنیم، چون حکم عقل است و باید تحقیق و بررسی کنیم و از افراد مورد اعتماد بپرسیم تا بتوانیم فرد اصلح را انتخاب کنیم و انشالله خداوند هم با توجه به اعتماد و توکلی که به او میکنیم و رأی میدهیم درهای رحمت و نصرتش را به روی ما بگشاید.
ایکنا ـ یکی از مسائلی که هم به مشارکت حداکثری و هم به انتخاب اصلح کمک میکند، رعایت اخلاق انتخاباتی از سوی نامزدهاست. به نظرتان اخلاقمداری چه نقش و جایگاهی در فرایند انتخابات دارد؟
همگی باید اخلاق را رعایت و حرمت افراد را حفظ کنیم و انسانها را تخریب نکنیم و نقاط قوت افراد را برجسته کنیم و نامزدها هم باید چنین رفتار کنند. اگر نامزدها ایدهها و نقاط قوتشان را به خوبی تبیین کنند، دیگر نیازی به تخریب رقیب ندارند. تخریب رقیب هم تخریب او و هم تخریب خود انسان است و شخص شنونده نیز به تخریبشونده و تخریبکننده بدبین میشود و حتما این رفتار تأثیری منفی در انتخابات میگذارد.
نکته مهم دیگر جوانگرایی است. یکی از نقاط قوت و دستاوردهای یک مدیر این است که وقتی بازنشسته شد چندین مدیر جوان توانمند را تربیت کرده باشد. اگر همیشه باتجربهها حضور داشته باشند، وقتی این مدیران رفتند، جوانانی بدون تجربه باقی میمانند و باید به نسل جوان، که دانش زیادی دارد، فرصت تجربه کردن بدهیم و این یک مسئله راهبردی است. مشخصه دولت جوان این است که انگیزه بسیاری دارد و جوان به دلیل اینکه ذهن آزاد و ریسکپذیری بالایی دارد، برای حل مشکلات میشتابد و میتواند آنها را حل کند.
ایکنا ـ در پایان اگر نکته خاصی درباره انتخابات و رأی مردم دارید بفرمایید.
امروز شرکت در انتخابات از اوجب واجبات است. امام(ره) فرمودند که حفظ نظام از اوجب واجبات است. گاهی نظامیها و گاه دیپلماتها نظام را حفظ میکنند و امروز رأی تکتک ما مشارکت فعالمان در حفظ نظام و موشکی به اردوگاه دشمنان است.
