در راستای بررسی فعالیت های قرآنی کشور در پیش از پیروزی شکوهمند انقلاب اسلامی و بررسی و آسیب شناسی این فعالیت ها پس از انقلاب تا زمان حاضر، در این بخش با حاج عبدالرضا امنیه برازجانی از فعالان قرآنی استان بوشهر به گفتگو نشسته ایم تا شرایط قرآنی این دوران را از کلام ایشان بشنویم. وی از فعالان قرآنی استان بوشهر بوده و از دهه 60، فعالیت های قرآنی خود را در زمینه آموزش قرآن کریم آغاز نموده است. در این بخش متن گفتگو با وی تقدیم حضور می گردد:
تلاوت: لطفاً خودتان را معرفی کنید و بفرمایید که فعالیت های قرآنی خود را از چه زمانی آغاز کردید و در حال حاضر در چه حوزه ای فعالیت می کنید؟
اینجانب عبدالرضا امنیه برازجانی متولد 1 فرودین سال 47 و ساکن شهر برازجان استان بوشهر و شهرستان دشتستان هستم و از سال 1360 یعنی در سن 13 سالگی فعالیت خودم را در مسجد نو (شهر برازجان محله پاپری) و در پایگاه بسیج خاتم الانبیاء زیر نظر مرحوم حاج احمد مکاری آغاز کردم. در جلسات مقابله قرآن و جلسات قرآنی بسیج شرکت می کردم و سرانجام در سال 1362 قرآن را به طور کامل یاد گرفتم. در سال 1363 به جبهه اعزام شدم و در منطقه مهاباد به نبرد با دشمن بعثی پرداختم و پس از مراجعت از جبهه در سال 63 در کلاس درس استاد سعادت در سازمان تبلیغات اسلامی شرکت کردم. مجدد به جبهه های نبرد حق علیه باطل شرکت کردم و سرانجام در هفتم رمضان 1367 در منطقه شلمچه در حال پاکسازی میدان مین مجروح شده و از ناحیه پا قطع عضو شدم. تا سال 1368 در زمینه قرائت فعالیت داشته و حائز کسب مقام های استانی و کشوری شدم. در سال 1369 به صورت جدی وارد حفظ شدم و در ابتدا حفظ یک جز< و پس از آن در بخش حفظ کل شرکت نمودم. در سال 1370 کلاسهای حفظ خود را شروع کرده و در حال حاضر به طور تخصصی در زمینه تربیت حفاظ قرآن کریم مشغول به فعالیت می باشم.
تلاوت: از چه رو شما را به عنوان فعال قرآنی استان می شناسند و رمز موفقیت شما در این مسیر چیست؟
به خاطر اینکه در تمام روزهای هفته و ساعات هفته در زمینه کلاسهای آموزش قرآن در تمامی رده های سنی و در بسیاری از نقاط شهر و شهرستان و بدون هیچگونه چشم داشتی مشغول فعالیت می باشم. رمز موفقیت هر کسی اخلاص می باشد. اگر انسان در تمامی کارهایش اخلاص داشته باشد مطمئن باشید که خداوند هم یاورش خواهد بود و در وحله دوم اراده و پشتکار قوی عامل دیگر در رمز موفقیت است.
تلاوت: فعالیت های قرآنی در استان خود را چگونه ارزیابی می کنید؟
با توجه به اینکه کشور ما یک کشور شیعه هست اولویت اصلی آن قرآن و عترت می باشد. اما در بعضی مواقع و در بعضی دولت ها قرآن جایگاه خاص خودش را ندارد. چرا در بین اهل تسنن به قرآن اهمیت بیشتری می دهند و از طرفی آیات و روایات و احادیث شیعی در خصوص اهمیت دادن به قرآن و اهل بیت(ع) خیلی بیشتر از اهل تسنن است. دستگاههای مختلف قرآنی ایجاد کردیم اما همه ادارات به صورت اداری و در قالب بوروکراسی با قرآن برخورد می کنند. این کار یکسری نیروهای جهادی می خواهد که به صورت مردمی و خودجوش در این راستا کار کنند. در حال حاضر استان بوشهر در مقایسه با سایر استانهای کشور عالی هست. البته بعضی از شهرستانها جلوتر از بقیه هستند از جمله بوشهر، دشتستان، دشتی، تنگستان و عسلویه و بعضی از شهرستانها هم بسیار ضعیف هستند. و دلیل این امر هم نبود یک فرد شاخص قرآنی است.
به خاطر اینکه یک فرد شاخص قرآنی می تواند این قضیه را سامان بدهدو به خاطر اینکه هیچکس سر جای خودش نیست. یعنی نیروی متخصص در جای خودش قرار ندارد. این مشکلات همچنان وجود دارد. باید از نیروهای متخصص قرآنی در مدارس و دانشگاهها و مساجد استفاده کرد. کار کردن سینوسی فایده ندارد. یعنی یک وزیر می آید و از افراد متخصص استفاده می کند و به استخدام در می آورد ولی دولت که عوض شد وزیر بعدی آن نیروی متخصص را از جای اصلی خودش بر می دارد و در جای دیگری به کار می گیرد.
تلاوت: چه پیشنهاداتی برای توسعه و ترویج بیشتر فرهنگ قرآنی و انس بیشتر عموم جامعه با قرآن کریم به ویژه جوانان و نوجوانان در سطح استان خود یا کشور دارید؟
اعتبارات قرآنی لازم در بحث فرهنگ سازی قرآنی به صورت شفاف در بودجه استان و شهرستانها لحاظ گردد و سپس تخصیص داده شود و تقسیم بودجه ها هم بر اساس فعالیت ها و عادلانه باشد.
تلاوت: به نظر شما تأثیر انقلاب بر روی فعالیت های قرآنی چگونه بوده است و رویکرد جلسات و برنامه های قرآنی پس ازانقلاب چه تغییری داشته اند؟
قبل از انقلاب، جلسات قرآن به صورت مخفی بود. چند تا از افراد مسن دور هم جمع می شدند و قرآن می خواندند. در قدیم مکتبخانه بود و تنبیه هم بود اگر کسی قرآن بلد نبود به فلک کشیده می شد. با این کار نه تنها کسی جذب نمی شد بلکه باعث می شد که همه از قرآن فراری شوند. ولی بعد از انقلاب قرآن خواندن علنی شد و سبک و سیاق آموزش قرآن هم عوض شد. جلسات عمومی و مسابقات قرآنی راه اندازی شد. تلاوت قرآن از طریق رادیو و تلویزیون پخش شد.
تلاوت: به نظر شما سیاستهای قرآنی اجرا شده پس از انقلاب چه میزان در جامعه تأثیرگذار بوده و آیا می توان گفت جریان فعالیتهای قرآنی پس از انقلاب در مسیر رشد و تأثیرگذاری در جامعه بوده است؟
در اوایل انقلاب و زمان جنگ بسیار خوب بود و تاثیرات آن را در جامعه به وضوح می دیدیم اما در چند سال اخیر بستگی به رویکرد دولتها داشته است و این خود یک مشکل اساسی به شمار می آید.
تلاوت: یکی از خاطرات قرآنی خود از زمان قبل انقلاب و سختی هایی که در آن دوران برای فراگیری یا آموزش قرآن متحمل می شدید بیان کنید.
در آن زمان یعنی دوران قبل از انقلاب، دوران خفقان بود و کسی جرأت نمی کرد مجالس و محافل قرآنی را به صورت علنی برگزار کند و به صورت مخفیانه و در زیر زمین منازل جلسات برگزار می شد و دور از چشم ماموران. به همین خاطر آموزش قرآن هم یکسری سختیهای خاص خودش را داشت. در شبهای جمعه و همچنین در ایام ماه مبارک رمضان، ما هم در منزل همسایه های خود به برگزاری جلسات قرآن می پرداختیم و به صورت تکی وارد منزل یکی از همسایه ها می شدیم تا مامورین شاه از حضور دسته جمعی ما مطلع نشوند. آن دوران خاطرات بسیار زیادی داشت و اینها همه در ذهنهای ما باقی مانده هست.
تلاوت: به نظر شما جامعه مخاطبین فعالیتهای قرآنی قبل و پس از انقلاب چه تفاوتی با یکدیگر دارند؟ و آیا فعالیتهای قرآنی توانسته است در جامعه مخاطبین حال حاضر، تاثیرگذار و جریان ساز باشد؟
صد در صد با هم تفاوت دارند. الان این مدافعان حرم که همه از نسل جوان هستند اهل این جلسات قرآنی بودند و از دل همین جلسات و درسهای قرآن رشد و نمو کردند و جان خود را در راه اسلام و انقلاب و قرآن و اهل بیت(ع) و وطن و ناموس فدا کردند. روحشان شاد و یادشان گرامی باد.
تلاوت: شما چقدر جریانات مردمی و فعالیت های مردمی را در حوزه فعالیت های قرآنی مؤثر می دانید؟ اینکه می گویندفعالیت های قرآنی باید مردمی باشد به چه معناست؟ به نظر شما مردم چه کمکی می توانند در این مسیر داشته باشند؟
هر جا که مردم حضور داشته اند به نتایج بسیار مطلوبتر و بهتری دست پیدا کرده ایم. نمونه آن انقلاب اسلامی ایران در سال 1357 که تماما با تکیه بر مردم بوده که انقلاب اسلامی به پیروزی رسید. در هر کاری همینطور هست. کار قرآنی هم از این قضیه مستثنی نیست. بنده اعتقاد صددرصدی دارم که حضور مردم در این کار می تواند نتایج مثمر ثمری را داشته باشد. استفاده از خیرین و کسانیکه می توانند در زمینه اعتبار و حمایتهای مالی خود در پیشبرد اهداف قرآن کریم مؤثر واقع شوند. کار را باید به دست مردم سپرد. البته با نظارت دقیق و ملموس که آنها کار کنند و افراد صاحب نظر و متخصص بر روی کارشان نظارت داشته باشند.
تلاوت: انتظار شما از مسئولین و به ویژه مسئولین قرآنی کشور چیست؟
مسئولین قرآنی خودشان باید قرآنی باشند. اهل جلسات قرآن باشند. حافظ قرآن باشند، قاری قرآن باشند، خانواده قرآنی داشته باشند. به طور کلی خود آن فرد مسئول، باید در این راستا فعال قرآنی محسوب شود و تمام همّ و غمش قرآن و اهل بیت علیهم السلام باشد و در این زمینه در جهت جذب اعتبارات قرآنی شبانه روز تلاش وافری داشته باشد.
تلاوت: اگر مطلب و نکته خاصی دارید که در سوالات به آن اشاره نشد در انتها بفرمایید.
در پایان ضمن تشکر و قدردانی از همه مسئولین زحمتکش قرآنی، امیدوارم که جامعه ای داشته باشیم که همگی اهل القرآن باشند و عنایات ویژه امام زمان(عج) همچنان بر جامعه ما حکمفرما باشد و خداوند در ظهورش تعجیل بفرماید.
